کوثر/ سومین جلسه کلاس اخلاق با محوریت انسانشناسی قرآنی و کتاب «انسان در قوس نزول و صعود» برگزار شد.
به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی کوثر در تهران، سومین جلسه کلاس اخلاق با حضور جمعی از اساتید و طلاب، روز دوشنبه هجدهم آبان ماه ۱۴۰۵ در مدرسه علمیه تخصصی رفیعه المصطفی علیهماالسلام بهصورت حضوری و مجازی با تدریس خانم موسوی و محوریت کتاب «انسان در قوس نزول و صعود»، برگزار شد و به تبیین انسان شناسی قرآنی در برابر انسان شناسی مادی اختصاص یافت.
وی گفت: وجه تمایز این جلسه در مخاطبان آن است و با یادآوری تجربه امام راحل (ره) و باور علامه طباطبایی (ره)، سخن درباره نبود آمادگی جامعه نباید به معنای تحقیر مخاطب باشد؛ بلکه پرسش اساسی این است که آیا توانایی فهم را نداریم یا داریم و از آن استفاده نمیکنیم. این کلاس برخلاف کلاسهای مرسوم، نیازمند درگیری مستمر ذهنی با مطالب است و نقش پرسش در آن بیبدیل است.
مدرس و پژوهشگر معارف اسلامی بیان کرد: حقیقت انسان، روح اوست و روح از جنس مجردات است؛ از این رو قابل تقسیم به مذکر و مونث نیست و تمایز زن و مرد پس از تعلق روح به بدن شکل میگیرد. با اشاره به آیه ۳۰ سوره بقره، برداشت اعتراض ملائکه به خدا نادرست دانسته شد و پاسخ خداوند کلید فهم انسانشناسی قرآنی معرفی شد: «إِنِّی أَعْلَمُ مَا لَا تَعْلَمُونَ».
وی بیان کرد: محوریترین نکته این است که داستان آدم، داستان شخص آدم نیست؛ آدم نماد انسانیت است و مخاطب در آینه قرآن، سرگذشت خودش را میخواند. در اینجا مرز میان «تفسیر به رأی» و «تفسیر حقیقی» ترسیم شد؛ هیچ ادعایی بدون سند قابل پذیرش نیست. اگر داستان آدم را تاریخی صرف بدانیم، به ما ربطی ندارد؛ اما اگر داستان خودمان بدانیم، پیشینه و هویت خود را میشناسیم و این شناخت، مبنای ساختن سرنوشت است.
استاد حوزه افزود: به استناد آیتالله جوادی آملی، سوره بقره مدنی است و به منزله شرح متون مکی درباره داستان آدم است؛ بنابراین سیر خلقت انسان را باید با همین نه آیه (۳۰ تا ۳۹) تطبیق داد. حرف عطف «ثُمَّ» در آیه «ثُمَّ عَلَّمَ آدَمَ الْأَسْمَاءَ» نیز تاخیر زمانی نیست؛ زمان «مقدار حرکت» است و در عالم ماورای ماده وجود ندارد، پس «ثُمَّ» بیانگر رتبه وجودی است.
وی اضافه کرد: چرایی تعلیم اسماء به آدم و نه ملائکه، با تمایز نظام حقیقت و نظام اعتبار پاسخ داده میشود؛ در عوالم حقیقی هر چیزی بر اساس ظرفیت وجودی است. قرآن تعلیم اسماء را فقط درباره آدم ذکر کرده و حتی حضرت جبرئیل امین نیز مقام خلیفهاللهی ندارد. این تعلیم مال مخاطب است، نه فقط آدم اول؛ انسان امروز نیز میتواند شاگرد بیواسطه حق باشد، به صراحت قرآن: «وَیُعَلِّمُکُمُ اللَّهُ».
مدرس معارف اسلامی در پایان با اشاره به اینکه در عالم بالا تعلیم از نوع دنیوی نیست و نه معلمی الفاظ را بر زبان جاری میکند و نه شاگردی به حافظه میسپارد، یادآور شد: این جلسه نقشه راهی برای سفری عمیق در آیات ۳۰ تا ۳۹ سوره بقره بود؛ سفری که در آن داستان آدم نه یک روایت تاریخی کهن، بلکه آینهای برای خودشناسی و خداشناسی انسان امروز است. شایان ذکر است جلسه چهارم این کلاس روز دوشنبه ۲ آذر ماه برگزار میگردد.
انتهای پیام/
نظر شما