مدیر حوزه علمیه خواهران استان سمنان گفت: غدیر در نگاه شیعه «حادثه صرفاً تاریخی» نیست؛ یک «نقطه کانونی در هندسه دین» است یعنی بحث فقط فضیلتگویی درباره امیرالمؤمنین(ع) نیست، بلکه تعیین مسیر هدایت پس از پیامبر(ص) است.
به گزارش پایگاه خبری و رسانهای حوزههای علمیه خواهران/ سمنان، حجتالاسلام والمسلمین دکتر مهدی نجم، مدیریت حوزه علمیه خواهران استان سمنان، در گفتوگویی درباره «جایگاه غدیر و نقش آن در تثبیت حاکمیت ولایت» اظهار کرد: غدیر در نگاه شیعه «حادثه صرفاً تاریخی» نیست؛ یک «نقطه کانونی در هندسه دین» است، یعنی بحث فقط فضیلتگویی درباره امیرالمؤمنین(ع) نیست، بلکه تعیین مسیر هدایت پس از پیامبر(ص) و پاسخ به این پرسش است که «دینِ نازلشده چگونه در تاریخ استمرار مییابد؟»
وی افزود: در منظومه معارف شیعه، غدیر به عنوان اعلان ولایت و امامت معنا میشود؛ یعنی تبیین این اصل که مرجع تفسیر، پاسداری و اجرای دین پس از پیامبر(ص) باید در امتداد «هدایت الهی» باشد، نه صرفاً سازوکارهای قبیلهای و سیاسی. علت تأکید شدید بر غدیر این است که مسئله رهبری و مرجعیت دینی، ستون فقرات «حفظ دین از تحریف» است.
مدیر حوزه علمیه خواهران استان سمنان بیان کرد: غدیر در منطق شیعه پیوند مستقیم با آیههای «ابلاغ» و «اکمال دین» دارد؛ یعنی اتمام حجت و تکمیل مسیر هدایت. غدیر یک معیار هویتی است؛ چراکه «دینِ بدون ولایت» بهتدریج در معرض قدرتزدگی، دنیاطلبی و تفسیر به رأی قرار میگیرد؛ لذا بزرگداشت غدیر در واقع حفاظت از روح توحیدی و عدالتطلبانه دین است.
وی با اشاره به پیامهای اصلی واقعه غدیر در محورهای چهارگانه بیان کرد: محور الهی و اعتقادی پیام تداوم هدایت الهی است؛ اینکه هدایت با رحلت پیامبر(ص) قطع نمیشود و خداوند برای «ادامه راه» سازوکار الهی دارد که در نگاه شیعه همان امامت است. محور معرفتی درباره مرجعیت علمی و تبیین دین است؛ دین فقط مجموعهای از احکام پراکنده نیست و نیاز به مفسّر معصوم و مصون از خطا دارد تا در گردنههای شبهه، فتنه و منافع طبقاتی تحریف نشود.
حجتالاسلام نجم افزود: محور اجتماعی و تمدنی غدیر، عدالت و حکومت دینی مبتنی بر ارزشهاست؛ ولایت در غدیر صرفاً «محبت قلبی» نیست، بلکه نقشه اداره جامعه بر پایه حق و عدالت و پیوند دین با مسئولیت اجتماعی است. محور اخلاقی و تربیتی نیز معرفی «الگوی انسانِ موحدِ عادلِ مجاهد» است؛ یعنی معیارهای رهبری: تقوا، علم، عدالت، شجاعت و زهد در قدرت.
ولایتمداری، عامل ثبات، انسجام و نصرت الهی در جبهه مقاومت
حجتالاسلام نجم در ادامه، درباره پیوند میان «ولایتمداری» و پیروزیهای اخیر جبهه مقاومت گفت: در روایات شیعه، «ولایت» بهعنوان معیار حقمحوری و انسجام ایمانی معرفی میشود و آثار اجتماعی دارد، از جمله وحدت و انسجام جبهه حق حول محور رهبری الهی، بصیرت در فتنهها، و نصرت الهی برای جبههای که بر «حق» بایستد. در منطق قرآن و حدیث، پیروزی فقط محصول ابزار نیست؛ نتیجه ترکیبِ ایمان، صبر، تدبیر و ایستادگی است.
وی یادآوری کرد: در مورد پیروزیهای اخیر جبهه مقاومت، ارزیابی منصفانه این است که این پیروزیها ترکیبی از ایمان و روحیه شهادتطلبی، سازماندهی، تجربه میدانی، پشتیبانی مردمی و جنگ نامتقارن است. اما ولایتمداری نقش کلیدی در دو چیز دارد: ثبات و استمرار (مقاومت پروژه کوتاهمدت نیست؛ بدون محور ولایت، جریانها دچار اختلاف و فرسایش میشوند) و معنابخشی و مشروعیت اخلاقی (ولایتمداری مقاومت را از صِرف خشونت یا انتقام جدا کرده و به آن صورت دفاع از مظلوم در برابر طاغوت میبخشد).
درسهای غدیر برای مدیریت جامعه امروز
مدیر حوزه علمیه خواهران استان سمنان با اشاره به درسهای غدیر برای رهبری دینی و مدیریت جامعه امروز اظهار کرد: رهبری صرفاً تکنیک اداره نیست؛ «حقمداری و عدالت» اصل است. غدیر معیار میدهد که در مدیریت جامعه اسلامی، صلاحیتهای ارزشی (تقوا، عدالت، شجاعت، علم) مقدم بر صرف محبوبیت یا قدرتسازی است.
وی افزود: مشروعیت دینی با مسئولیت اخلاقی همراه است؛ غدیر الگوی «قدرتِ خدمت» را معرفی میکند، نه قدرت برای امتیاز. همچنین پیوستگی دین و سیاست از دیگر درسهای غدیر است؛ اینکه دین نسبت به سرنوشت اجتماعی مردم بیتفاوت نیست و رهبری دینی باید هم «هویت معنوی» را حفظ کند هم «عدالت اجتماعی» را پیگیری کند.
حجتالاسلام نجم اضافه کرد: مهمترین درس غدیر برای امروز، اهمیت اقناع و تبیین عمومی است؛ پیامبر(ص) در غدیر صرفاً تصمیم را ابلاغ نکرد؛ فضا را آماده ساخت، اجتماع عظیم شکل داد، حجت را تمام کرد. امروز هم مدیریت دینی بدون تبیین، سرمایه اجتماعیاش فرسوده میشود.
وی در پاسخ به این پرسش که چرا برخی ابعاد غدیر برای نسل امروز خوب تبیین نشده، گفت: متأسفانه غدیر گاهی فقط به مراسم و احساسات تقلیل داده شده و پیوندش با مسائل واقعی زندگی (عدالت، حکمرانی، اخلاق قدرت، حقوق مردم) کمرنگ مانده است. زبان ارائه، قدیمی یا صرفاً خطابهای بوده؛ در حالی که نسل امروز پاسخ «چرا و چگونه» میخواهد، نه فقط «چه شد».
حجتالاسلام نجم افزود: ابهام مفهومی درباره ولایت از دیگر مشکلات است؛ برای بعضی جوانها ولایت یعنی صرفاً مناسک یا صرفاً سیاست، در حالی که ولایت یک مفهوم چندلایه (اعتقادی، اخلاقی، اجتماعی) است. همچنین افراط در ادعاهای غیرمستند و عدم گفتوگوی علمی با پرسشهای مخالفان، باعث بیاعتمادی شده است.
مدیر حوزه علمیه خواهران استان سمنان در پایان راهکارهای عملی برای تبیین بهتر غدیر را برشمرد و گفت: تبیین مسئلهمحور با پیوند زدن غدیر به پرسشهای امروز (رهبری صالح چیست؟ عدالت چیست؟)؛ تفکیک «محبت» از «ولایت» و سپس پیوند دادنشان؛ استفاده از منابع معتبر و پرهیز از مطالب سست؛ ایجاد فضای امن برای پرسشگری در مدارس، دانشگاهها، مساجد و رسانهها؛ و در نهایت ترجمه پیام غدیر به مهارتهای زندگی اجتماعی مانند عدالتخواهی بدون خشونت، مسئولیتپذیری، فسادستیزی و وفاداری به حق در فشار جمع از جمله این راهکارهاست.
انتهای پیام/
نظر شما