بررسی مبانی و روش‌شناسی معرفت دینی در اندیشه علامه طباطبایی(ره)

کوثر/نشست علمی پژوهشی «علامه طباطبایی و معرفت‌شناسی دینی» به مناسبت بزرگداشت این مفسر و فیلسوف برجسته جهان اسلام، روز دوشنبه ۲۵ آبان‌ماه ۱۴۰۵، به همت مدرسه علمیه الزهرا(س) زنجان و با همکاری مجمع حکمت اسلامی برگزار شد.

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی کوثر در زنجان، نشست علمی «علامه طباطبایی و معرفت‌شناسی دینی» به مناسبت بزرگداشت این مفسر و فیلسوف برجسته جهان اسلام، روز دوشنبه ۲۵ آبان‌ماه ۱۴۰۵، به همت مدرسه علمیه الزهرا(س) زنجان و با همکاری مجمع حکمت اسلامی برگزار شد.

دکتر محمد مرادی، عضو هیئت علمی گروه علوم قرآن و حدیث، در این نشست به تبیین مبانی معرفت‌شناسی دینی و بررسی جایگاه عقل و سایر ابزارهای شناخت در فهم معارف دینی، با تأکید بر دیدگاه‌های علامه طباطبایی(ره) پرداخت.

آقای مرادی با اشاره به اهمیت مسئله معرفت و شناخت در حوزه دین‌شناسی، بر ضرورت برخورداری طلاب از معرفت دینی تأکید کرد و شناخت مبانی و روش‌های فهم دین را از نیازهای اساسی فعالیت علمی و اجتهادی در حوزه دانست و افزود: شناخت دین از مسیرهای مختلفی همچون عقل، ایمان، تجربه دینی و سنت صورت می‌گیردلذا برخی نظریه‌های معرفت دینی، از جمله عقل‌گرایی، ایمان‌گرایی و سنت‌گرایی در همین راستا شکل گرفته که آشنایی با این نظریه‌ها و مبانی هر یک را برای دستیابی به شناختی روشمند از دین ضروری است.

وی با اشاره به نقش تجربه‌های دینی در شناخت انسان، از جمله تجربه‌های معنوی و اعمالی همچون توسل، یادآوری کرد: عقل یکی از ابزارهای بنیادین فهم آدمی در همه عرصه‌هاست و انسان در مواجهه با مسائل گوناگون، از این ابزار برای تشخیص، تحلیل و ارزیابی بهره می‌گیرد. از جمله کارکردهای عقل در حوزه دین نیز می‌توان به تعدیل و توجیه باورها و فهم معارف دینی اشاره کرد.

آقای مرادی در تبیین علت انتخاب علامه طباطبایی به‌عنوان محور این نشست، بر تجربه علمی، عمق درک و فهم ایشان و شخصیت کم‌نظیر علمی و اجتهادی علامه تأکید کرد و ایشان را از اندیشمندانی دانست که در حوزه‌های مختلف معرفت دینی، تفسیری و فلسفی صاحب‌نظر و صاحب‌سبک بوده‌اند.

وی با معرفی علامه طباطبایی به‌عنوان اندیشمندی عقل‌گرا گفت: تأثیر مبانی فلسفی ایشان، به‌ویژه حکمت متعالیه و اندیشه‌های صدرالمتألهین، در شکل‌گیری رویکرد معرفتی و تفسیری ایشان بسیار مشهود است.

عضو هیئت علمی دانشگاه با بیان اینکه عقل یکی از ابزارهای مهم شناخت دین است، بر ضرورت بهره‌گیری از آن در کنار قرآن و سنت تأکید کرد و افزود: فهم معارف دینی بدون توجه به جایگاه عقل و بررسی انتقادی داده‌های نقلی، نمی‌تواند به شناختی روشمند و قابل اتکا منتهی شود.

وی در بخش دیگری از سخنان خود، به تفاوت میان تفسیر و تطبیق اشاره کرد و گفت: گاهی به‌جای آنکه مفسر در پی کشف معنای آیات باشد، برداشت‌ها و باورهای خود را بر قرآن تحمیل می‌کند. این مسئله مانع شکل‌گیری فهم صحیح از معارف قرآنی است. ازاین‌رو، شناخت پیش‌نیازها، مبانی و روش‌های فهم قرآن و پرهیز از تأویل‌های ناروا، اهمیت ویژه‌ای دارد.

انتهای پیام/

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha