به گزارش پایگاه خبری و رسانه‌ای حوزه‌های علمیه خواهران/لرستان، خانم شیخی، استاد حوزه علمیه خواهران در این جلسه با بیان اینکه گفت‌وگوی حضرت امیرالمؤمنین علی علیه‌السلام با «همّام» فراتر از یک موعظه اخلاقی ساده است، بیان کرد: این بیانات نورانی یک درس عمیق معرفتی در باب شناخت نفس و ادراک حقیقت است که از سه جهت بنیادین حائز اهمیت بالاست.

وی در تشریح ارکان سه‌گانه این خطبه گفت: رکن نخست، مقام گوینده و شنونده است؛ همّام به عنوان مخاطب، واجد یک پذیرش وجودی و ظرفیتی متعالی بود؛ او با چنان آمادگی روحی و بصیرتی به پیشگاه امیرالمؤمنین رسید که قابلیت بازشناسی اوصاف الهی و نبوی را در وجود مبارک امام دارا بود و این امر اثبات می‌کند که شنیدن و درک حقیقت همواره نیازمند آمادگی ظرف وجودی انسان است. رکن دوم، موضوع محوری خطبه و مسئله طمع است که به عنوان یکی از شاخصه‌های اصلی تمایز میان متقین و غیرمتقین بررسی می‌شود و رکن سوم نیز انتقال از مباحث نظری به ساحت عمل، یعنی تبیین آفات و بلایای دنیا و ارائه روش‌های رهایی از آن‌هاست.

مدرس حوزه علمیه خواهران با تحلیل مفهوم طمع بیان کرد: طمع به‌طور کلی یک آسیب و آفت وجودی به شمار می‌رود، اما همین صفت در دو جایگاه ویژه تغییر ماهیت داده و به یک فضیلت عبودی تبدیل می‌گردد؛ نخست طمع در دعا و داشتن امید مفرط به پروردگار است. بر خلاف طمع مادی که از احساس کمبود و فقر نشئت می‌گیرد، طمع در دعا ناشی از اعتراف به بی‌نیازی از غیر خدا و استناد به غنای مطلق الهی است؛ در حقیقت این حالت همان «رجاء» و امید است که رکن دوم بندگی و عبادت محسوب می‌شود. جایگاه دوم، طمع در مغفرت الهی است؛ طمع به آمرزش برخلاف طمع مادی که انسان را به ورطه خودخواهی می‌کشاند، بنده را به استمداد از رحمت بیکران الهی و فروتنی در برابر گناه سوق می‌دهد. از این رو، طمع مادی استقلال کاذب از خداوند پدید می‌آورد، اما طمع معنوی وابستگی مطلق و پیوند عمیق بنده با خدا را رقم می‌زند.

وی در ادامه سخنان خود به تشریح راهکارهای عملی رهایی از طمع پرداخت و افزود: نخستین راهکار، تقویت یقین به رزق مقدر و تقسیم‌شده است؛ باور قلبی به این اصل بنیادین که هیچ موجودی روزی دیگری را نمی‌خورد، یک قاعده قطعی هستی‌شناختی است که با بارور ساختن روحیه توکل، اضطراب‌ها و استرس‌های برخاسته از رقابت‌های مادی را ریشه‌کن می‌سازد.

استاد حوزه علمیه دورود دومین راهکار را تفکر در معاد و مرگ برشمرد و تأکید کرد: امام علی علیه‌السلام یاد مرگ را به عنوان عامل اصلی قطع تعلقات دنیوی و فروریختن دلبستگی‌های مادی معرفی می‌فرمایند.

وی در پایان اضافه کرد: سومین گام مؤثر در مهار طمع، پرهیز از مقایسه خود با دیگران در امور دنیوی است که آرامش درونی و قناعت را در وجود انسان تثبیت می‌کند.

انتهای پیام/