چهارمین نشست مطالعه کتاب حماسه حسینی، با عنوان دیدگاههای شهید مطهری درباره نقش محوری «امر به معروف و نهی از منکر» در نهضت امام حسین(ع) برگزار و بر اصلاح جامعه اسلامی بهعنوان مهمترین فلسفه قیام عاشورا تأکید شد.
به گزارش پایگاه خبری و رسانهای حوزههای علمیه خواهران/تهران، معاون پژوهش مدرسه علمیه فاطمیه در این نشست فصل ششم کتاب حماسه حسینی با عنوان عنصر امر به معروف و نهی از منکر در نهضت حسینی، حاصل هفت سخنرانی استاد مطهری در اسفند سال ۱۳۴۸ تا فروردین ۱۳۴۹ مقارن ماه محرم در حسینیه ارشاد است که در آن اصل امر به معروف و نهی از منکر، مسائل سیاسی اجتماعی آن دوران و کارنامه مسلمانان و همچنین مساله فلسطین مطرح شده است.
خانم خانی افزود: شهید مطهری در تشریح عوامل موثر در نهضت امام حسین(ع) به عواملی همچون تقاضای بیعت از سوی یزید، دعوت مردم کوفه، شیوع فساد و تغییر ماهیت اسلام، انتقاد امام حسین(ع) از حکومت وقت، امر به معروف و نهی از منکر در این فصل اشاره نموده و در نقد این عوامل بیان نموده که آغاز نهضت حسینی از مدینه در حالی که دعوت مردم کوفه از امام در مکه بعد از قریب دوماه اتفاق افتاد پس دعوت آنان عامل فرعی بود نه عامل اصلی چرا که اگر دعوت کوفیان عامل اصلی و منحصر به فرد بود، پس از روشن شدن بیوفایی آنان، باید حرکت امام پایان مییافت اما امام با روبرو شدن با سپاه حر همچنان بر انجام وظیفه خود در ادامه نهضت تأکید کرد.
وی بیان کرد: امام حسین(ع) به دلایل مفاسدی که بر بیعت با یزید مترتب بود همچون تثبیت خلافت موروثی و شخصیت فاسق، فاجر و نالایقی همچون یزید و عدم رعایت مصالح مسلمین توسط وی به عنوان حاکم از بیعت با وی امتناع نمود و بیعت نکردن یکی دیگر از عوامل آغازکننده حرکت امام بود، اما تمام فلسفه قیام عاشورا را نمیتوان در همین عامل خلاصه کرد.
خانم خانی گفت: عامل امر به معروف و نهی از منکر از نگاه شهید مطهری، عمیقترین و اساسیترین عامل نهضت امام حسین(ع) و دارای جایگاهی اساسی است زیرا مسئله تنها شخص امام یا حکومت یزید نیست، بلکه حفظ اسلام و اصلاح جامعه اسلامی مطرح بود. امام حسین(ع) در وصیت خود به محمد بن حنفیه، هدف خود را اصلاح امت پیامبر(ص)، امر به معروف و نهی از منکر و حرکت در مسیر سیره پیامبر(ص) و امیرالمؤمنین(ع) معرفی نمود.
معاون پژوهش مدرسه علمیه فاطمیه قیام امام صرفاً یک واکنش سیاسی به درخواست بیعت یا دعوت کوفیان نبوده بلکه اقدامی برای مقابله با انحرافی است که اساس جامعه اسلامی را تهدید میکرد. این عامل نهضت را از یک حرکت سیاسی محدود فراتر برد و به یک حرکت دینی و اجتماعی تبدیل کرد. امام حسین(ع) در برابر جامعهای قرار داشت که در آن حکومت از مسیر ارزشهای اسلامی فاصله گرفته بنابراین، سکوت در برابر این وضعیت به معنای بیتفاوتی نسبت به انحراف جامعه بود.
وی در ادامه با توجه به مطالب فصل ششم به ارزش، جایگاه، مراحل و اقسام امر به معروف و نهی از منکر و نمونههایی از آن در اندیشه شهید مطهری پرداخت و تصریح کرد: جامعه برای حفظ ارزشهای خود نیازمند نظارت و مسئولیتپذیری عمومی است و امر به معروف باعث حفظ ارزشهای اخلاقی، عدم اشاعه فساد، مسئولیت افراد نسبت به سرنوشت یکدیگر و حساسیت حکومت و جامعه در برابر انحراف شده و ترک آن زمینهساز فساد خواهد بود زیرا فساد اجتماعی معمولاً یکباره شکل نمیگیرد. وقتی مردم به تدریج نسبت به منکرات بیتفاوت شوند، منکر از یک رفتار فردی به یک امر عادی اجتماعی تبدیل و سکوت در برابر انحراف میتواند زمینه گسترش آن را فراهم آورد.
خانم خانی اضافه کرد: یکی از قسمتهای انتقادی این فصل بخش کارنامه ما در امر به معروف و نهی از منکر است که شهید مطهری مسئله را متوجه عملکرد جامعه مسلمانان میداند و معتقد است کارنامه ما را در این زمینه درخشان نیست چرا که ما آن حساسیتی که اسلام به این اصل که یکی از تعلیمات اسلامی است نداریم چرا که آن حساسیت را درک نکرده ایم و از سوی دیگر اگر به خیال خودمان به اهمیت آن پی بردهایم واجد شرایط آن نبوده ایم. یکی از مشکلات جامعه، محدود کردن دین به عبادات فردی است در حالی که اسلام تنها به نماز و روزه فردی محدود نیست و انسان مسلمان نسبت به جامعه مسئولیت دارد.
وی افزود: از نگاه شهید مطهری، جامعهای که امر به معروف را کنار بگذارد، به تدریج قدرت اصلاح خود را از دست میدهد. یکی دیگر از مشکلات، توجه به مسائل فرعی و کوچک و غفلت از مسائل مهمتر است. اگر امروز حسین بن علی(ع) بود به مسلمانان و امت اسلامی می گفت شعار امروز شما باید فلسطین و ایستادگی در برابر ظلم، فساد، استکبار باشد نه اینکه در مورد فلسطین سکوت کنید. قیام امام حسین(ع) با اصل امر به معروف و نهی از منکر اسلام را زنده کرد و امام در برابر انحراف بزرگ و تهدیدی که برای جامعه اسلامی بود، سکوت نکرد و با نثار جان خویش و یاران باوفایش و اسارت عزیزانش مقاومت و ایستادگی کرد و بعد از شهادت ایشان نیز امام سجاد(ع) و حضرت زینب(س) ماهیت حکومت اموی و جنایت آنان را آشکار کردند و این نهضت الگوی مسلمانان در تمام اعصار است.
انتهای پیام/
نظر شما