به گزارش پایگاه خبری و رسانه‌ای حوزه‌های علمیه خواهران/ زنجان، به همت ستاد امر به معروف و معاونت پژوهش مدیریت حوزه علمیه خواهران استان زنجان، سومین کارگاه دوره آموزشی «روایت انتظار؛ رویکردهای نو در جنگ روایت‌ها»در اداره کل تبلیغات اسلامی استان برگزار شد. این کارگاه که با تدریس آقای ابراهیم کارگران، مدیر مؤسسه فرهنگی رسانه‌ای و آقای فرج‌نژاد پژوهشگر حوزه رسانه همراه بود، به بررسی ابعاد مختلف عملیات روانی و نقش روایت‌سازی در شکل‌دهی به ادراک و رفتار مخاطبان اختصاص داشت.

مدرس دوره در این نشست آموزشی با طرح نمونه‌ای از بازنمایی یک رویداد واحد در قالب روایت‌های متفاوت، به تشریح سازوکار جنگ روایت‌ها پرداخت و نشان داد چگونه یک اتفاق می‌تواند از منظرهای گوناگون برای مخاطبان معنا شود و هر روایت، احساسات و واکنش‌های متفاوتی را در جامعه برانگیزد.

ابراهیم کارگران،در این چهارچوب، سه روایت متفاوت پیرامون یک رخداد مورد تحلیل قرار داد؛ روایت مقاومت با تأکید بر مفاهیمی چون دفاع مشروع، بازدارندگی و پاسخ به تجاوز؛ روایت بحران با محوریت افزایش تنش‌های منطقه‌ای و نگرانی از گسترش درگیری‌ها؛ و روایت ناکارآمدی و هزینه که بر پیامدهای اقتصادی و اولویت مسائل داخلی تمرکز داشت.

بررسی این روایت‌ها نشان داد که هر یک با برجسته‌سازی بخشی از واقعیت، احساسات متفاوتی همچون امنیت و غرور ملی، نگرانی و اضطراب یا دغدغه‌های معیشتی را در مخاطب تقویت می‌کنند و در نهایت می‌توانند به شکل‌گیری رفتارهای اجتماعی و سیاسی متفاوت منجر شوند.

مدرس دوره بر اهمیت شناخت مخاطب به‌ویژه نسل نوجوان تأکید و بیان کرد: نوجوانان بخش قابل توجهی از دریافت‌های ذهنی خود را از طریق فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی به دست می‌آورند و پیش از آنکه به تحلیل رویدادها بپردازند، در معرض روایت‌های گوناگون قرار می‌گیرند. از این رو، آشنایی مبلغان و مربیان با اصول روایت‌سازی و شیوه‌های اثرگذاری در فضای رسانه‌ای، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر به شمار می‌رود.

وی در ادامه، کارکردهای عملیات روانی در عرصه‌های مختلف مورد واکاوی قرار داد و گفت: بر اساس مباحث مطرح‌شده، عملیات روانی فرآیندی مستمر و فراتر از میدان نبرد نظامی است که می‌تواند مدت‌ها پیش از آغاز یک درگیری شکل گیرد و حتی پس از پایان مخاصمات نیز ادامه یابد. این عملیات با هدف تأثیرگذاری بر ادراک، نگرش و رفتار مخاطبان طراحی و اجرا می‌شود.

همچنین تفاوت میان سه مفهوم «جنگ روانی»، «جنگ روایت» و «عملیات روانی» تشریح شد. بر این اساس، جنگ روانی بیش از هر چیز بر ذهن و احساسات مخاطب متمرکز است، جنگ روایت به دنبال شکل‌دهی به تفسیر و معنای رویدادهاست و عملیات روانی با هدف ایجاد تغییرات رفتاری برای دستیابی به اهداف مشخص صورت می‌گیرد. در این میان، عملیات روانی به عنوان مفهومی گسترده‌تر معرفی شد که می‌تواند مجموعه‌ای از اقدامات رسانه‌ای، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی را دربرگیرد.

بخش پایانی این کارگاه به راهکارهای مصونیت‌بخشی در برابر عملیات روانی اختصاص داشت. شناخت تکنیک‌های اقناع و اثرگذاری، توجه به هویت و سابقه منابع خبری، بررسی اعتبار اسناد، پرهیز از قضاوت بر اساس تیترها، مراجعه به منابع مختلف و ارزیابی دقیق اطلاعات از جمله مهم‌ترین راهبردهای مطرح‌شده برای افزایش سواد رسانه‌ای و مقابله با جنگ شناختی بود.

گفتنی است در ادامه این دوره، ۲۵ تکنیک اقناع و تأثیرگذاری رسانه‌ای نیز توسط مدرس برای حاضران تشریح شد تا شرکت‌کنندگان با ابزارها و روش‌های رایج در عرصه عملیات روانی و جنگ روایت‌ها آشنایی بیشتری پیدا کنند.

انتهای پیام/