اردوی علمی ـ پژوهشی طلاب مدرسه علمیه فاطمیه اندان خمینیشهر با برگزاری نشست تخصصی «نگاهی روانشناختی به احادیث مکارمالاخلاق» در پژوهشگاه قرآن و حدیث و بازدید از مراکز علمی و زیارتی شهر قم برگزار شد؛ نشستی که در آن بر ضرورت تبدیل مفاهیم اخلاقی به ارزشهای تجربهشده در زندگی فردی تأکید شد.
به گزارش پایگاه خبری و رسانهای حوزههای علمیه خواهران/ اصفهان، اردوی علمی - پژوهشی طلاب مدرسه علمیه فاطمیه اندان خمینیشهر با هدف ارتقای سطح علمی و تعمیق پیوند میان معارف حدیثی و مطالعات نوین روانشناسی، در شهر قم و با عنوان «نگاهی روانشناختی به احادیث مکارمالاخلاق» در پژوهشگاه قرآن و حدیث برگزار شد و دکتر حمزه عبدی، مدیر گروه اخلاق و روانشناسی اسلامی با حضور جمعی از طلاب، به تبیین رویکردهای نوین در پیوند میان اخلاق اسلامی و روانشناسی معاصر پرداخت.
وی در ابتدای سخنان خود با اشاره به روند شکلگیری گروه روانشناسی در این پژوهشگاه طی سالهای ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۸، بیان کرد: با ارتقای ساختار پژوهشکده به پژوهشگاه، این مجموعه تحت عنوان «گروه اخلاق و روانشناسی اسلامی» فعالیت خود را ادامه داد؛ تلفیقی که بر اساس قرابت هدفی میان دو حوزه اخلاق و روانشناسی صورت گرفت.
دکتر عبدی با بیان اینکه روانشناسی اسلامی حوزهای نوظهور در جهان اسلام با سابقهای حدود پنج تا شش دهه است، افزود: طی دو دهه اخیر، پژوهشهای ارزشمندی در این عرصه تولید شده و سه محور اصلی در فعالیتهای پژوهشی دنبال میشود.
وی «صفات مثبت و روانشناسی مثبت»، «معنویت اسلامی» و «روششناسی علوم اسلامی» را سه محور اساسی فعالیتهای پژوهشی این گروه برشمرد و بیان کرد: در حوزه صفات مثبت، پیش از ظهور رسمی روانشناسی مثبت در غرب، با الهام از سنت اخلاق اسلامی و ارسطویی، به بررسی فضائلی همچون زهد، وکالت، خویشتنداری و بازسازی مثبت پرداخته شده است.
مدیر گروه اخلاق و روانشناسی اسلامی با اشاره به تمرکز پژوهشهای جدید بر مفهومشناسی «معنویت»، یادآوری کرد: واژه معنویت در متون کلاسیک اسلامی بهصورت مستقیم به کار نرفته و نیازمند بازتعریف دقیق است تا بتوان به تولید معنویت اسلامی کاربردی و آسیبشناسی معنویتهای نوظهور دست یافت.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با استناد به نظریه رفتارگرایی در روانشناسی، بر اهمیت تجربه زیسته در نهادینهسازی ارزشهای اخلاقی تأکید کرد و گفت: ارزشهای فردی زمانی شکل میگیرند که انسان در فرآیند زمان، پاداش و لذت درونی آن رفتار را تجربه کند؛ در غیر این صورت، ارزشها در سطح شعار و قالب باقی خواهند ماند.
دکتر عبدی با تحلیل دو روایت از مکارمالاخلاق ـ نقلشده در منابعی همچون «کافی»، «تهذیبالآثار»، «الخصال» و «الأمالی» ـ تصریح کرد: برخی روایات ناظر به صفات کلان و وجودی همچون قناعت، یقین، صدق، صبر و حلم است که بیشتر در ساحت انبیاء تجلی دارد و برخی دیگر به ابعاد اجتماعی و خانوادگی همچون راستگویی، امانتداری، صلهرحم، مهماننوازی، رعایت حقوق همسایه و کمک به نیازمندان میپردازد.
وی این تقسیمبندی را ناظر به دو حوزه «حقوق خانوادگی» و «حقوق شهروندی» در اخلاق اسلامی دانست و افزود: چالش امروز جامعه دینی، تبدیل این مفاهیم به ارزشهای فردی تجربهشده و درونی شده است، نه صرفاً انتقال کلامی آنها.
این نشست با تأکید بر ضرورت تلفیق عمیقتر روانشناسی تجربی با متون دینی و طراحی شیوههای عملی برای تجربهپذیر کردن ارزشهای اخلاقی به کار خود پایان داد، همچنین طلاب از نمایشگاه «کتب برگزیده حدیث شیعی»، دستاوردهای پژوهشی و نرمافزارهای حدیثی بازدید کرده و با ظرفیتهای علمی کتابخانه تخصصی پژوهشگاه قرآن و حدیث آشنا شدند.
گفتنی است این اردو در راستای تقویت بنیه علمی، پژوهشی و معنوی طلاب و با پیگیری واحد پژوهش و فرهنگی مدرسه علمیه فاطمیه اندان برگزار شد، همچنین در بخش فرهنگی - معنوی این برنامه، شرکتکنندگان با حضور در مسجد مقدس جمکران و حرم مطهر حضرت معصومه به زیارت و تجدید عهد معنوی پرداختند و با حضور در قبرستان شیخان قم، یاد و خاطره علمای مدفون در این مکان را گرامی داشتند.
انتهای پیام/
نظر شما