نگاهی به فعالیت‌های مدرسه علمیه معصومیه قم

مهد تربیت طلاب برگزیده

شناسه خبر : 70023

1397/09/30

تعداد بازدید : 42

مهد تربیت طلاب برگزیده
باوجود آنکه جامعه الزهرا سلام الله علیها قدیمی‌ترین مدرسه علمیه خواهران در شهر قم به حساب می‌آید، در سال‌های پس از پیروزی انقلاب مدارس علمیه‌ای تاسیس شده‌اند که نقش مهمی در آموزش دینی به بانوان داشته‌اند. مدرسه علمیه معصومیه پس از جامعه الزهرا سلام الله علیها قدیمی‌ترین مدرسه علمیه خواهران در شهر قم است.

تاریخ تأسیس این مدرسه علمیه به سال 1363 بازمی‌گردد، زمانی که جمعی از طلاب نزد امام(ره) رفتند و اجازه تأسیس موسسه‌ای را خواستند که همسرانشان علوم دینی را فراگرفته و در زمان تبلیغ کنار آن‌ها مسائل و شبهات دینی مردم را رفع کنند و امام راحل قدس سره مشروط بر این‌که مدرسه وقف همسران طلاب شود با این امر موافقت کردند و این آغاز راهی بود که امروز می‌توان به نتیجه آن افتخار کرد.
حجت‌الاسلام‌والمسلمین عشرتی، مدیر مدرسه علمیه معصومیه قم پیگیری‌های دفتر تبلیغات اسلامی را در شکل‌گیری موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم مؤثر می‌داند و می‌گوید ابتدا هدف از تأسیس موسسه برگزاری دوره‌های ویژه تبلیغ برای همسران طلاب بود و این مدرسه علمیه در ساختمانی در خیابان جوب شور روبروی بیت امام (ره) آغاز به کار کرد.
وی آغاز توسعه مدرسه علمیه معصومیه قم را مقارن با ورود علوم حوزوی به برنامه‌های طلاب دانست و اظهار داشت: در دهه 70 هم‌زمان با تأسیس مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه خواهران، طی جلساتی بین دفتر تبلیغات اسلامی و مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه خواهران، موسسه تحت برنامه‌های مرکز  قرار گرفت و مدرک ارائه‌شده به طلاب به مدرک حوزوی ارتقا پیدا کرد.

•    آغاز کار مدرسه علمیه معصومیه قم
مدرسه علمیه معصومیه قم ابتدا کار خود را با پذیرش طلاب در سطح 2 و عمومی آغاز کرد و امروز با تاسیس موسسه آموزش عالی، در 7 رشته در سطح 3 و 4 رشته در سطح چهار نیز طلبه پذیرش می‌کند.
مدیر موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم، این موسسه را از جهت تنوع رشته‌های ارائه‌شده در کشور نمونه معرفی کرد و افزود: طلاب در سطح سه امکان تحصیل در رشته‌های اخلاق اسلامی، مطالعات زنان، تاریخ اسلام، کلام اسلامی، فلسفه اسلامی، فقه و اصول و علوم قرآنی را دارند و این موسسه در سطح 4 نیز در رشته‌های حکمت متعالیه، فقه خانواده، تفسیر تطبیقی و کلام اسلامی طلبه پذیرش می‌کند.
تأسیس مرکز پژوهشی معصومیه قم از6 سال پیش یکی دیگر امتیازات مدرسه است و نشان از سطح علمی مدرسه دارد، در این مرکز تعدادی پژوهشگر به‌صورت ثابت و با مدرک فوق‌لیسانس و دکترا با رزومه  علمی قوی در کنار تعدادی طلبه علاقه‌مند به پژوهش به‌صورت پاره‌وقت در حال فعالیت هستند.
حجت‌الاسلام‌والمسلمین عشرتی نخبه‌پروری موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم را عامل حرکت‌های پژوهشی قوی در موسسه عنوان و خاطرنشان کرد: حضور 25 نخبه در موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم با بیشترین عدد ثبت‌شده در بین مدارس، انگیزه مسئولان موسسه را برای برگزاری کارگاه‌های آموزشی در حوزه پژوهش چندین برابر کرده و استقبال و بازدهی آن در موسسه قابل‌توجه است.
وی در ادامه ابراز کرد: پروژه‌های پژوهشی بر اساس علاقه طلاب و ارزیابی‌هایی که موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم بر توانایی‌های طلاب داشته بعد از عقد قرارداد به آن‌ها سپرده‌شده و زیر نظر استاد راهنما انجام می‌شود.
قطب‌های علمی و فرهنگی سازمان تبلیغات اسلامی راهنمای انتخاب موضوعات موردتوجه مرکز پژوهش‌های اسلامی معصومیه قم است و این قطب‌ها با مدیریت نخبگان و اندیشمندان حوزوی با توجه به نیازهای جامعه امروز برای موضوعات پژوهشی تعیین اولویت می‌کنند.

•    اعزام 100 مبلغ به سراسر کشور در ایام تبلیغ
مدیر موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم با اشاره به اهمیت تبلیغ در برنامه‌های مدرسه بیان کرد: در ایام تبلیغ در حدود 100 مبلغ به سراسر کشور اعزام می‌شود که برای ارتقاء سطح علمی این مبلغان نیز دوره‌های آموزشی و پودمانی ویژه‌ای برگزار می‌شود.
دوره پودمانی تربیت مربی خانواده در 4 ترم زیر نظر قطب اخلاق و سبک زندگی در حال برگزاری است و از بین 180 داوطلب حضور در دوره، 38 نفر موفق به شرکت در این دوره شده‌اند.
وی دغدغه‌های مقام معظم رهبری در اصلاح سبک زندگی در کشور را موردتوجه قرارداد و گفت: در کنار این فعالیت میز سبک زندگی  فعالیت‌های مختلفی دارد و نشست‌ها و جلسات خوبی را در موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم با حضور اساتید این مجموعه برگزار می‌کند.طلاب نیز بسیار از آن استقبال کرده‌اند.
نگاه ویژه از دو سمت مرکز مدیریت حوزه علمیه خواهران و دفتر تبلیغات اسلامی به ارتقای سطح دانش دینی نیمه فعال و تأثیرگذار جامعه یعنی زنان باعث شده مسئولان موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم نسبت به برنامه‌های موسسه با دقت بیشتری عمل کنند و برنامه‌های ویژه‌ای برای نوبت بعدازظهر موسسه برنامه‌ریزی کنند.
•    طلاب امروز مدیران فردا
حجت‌الاسلام‌والمسلمین عشرتی رویکرد موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم در تربیت طلاب را کادر‌سازی برای آینده ذکر می‌کند و می‌گوید: با توجه به فعالیت 4 مدرسه علمیه دیگر در شهر قم، مدرسه علمیه معصومیه پذیرش طلاب در سطح 2 را کمی محدود کرده و هدف خود را کادر‌سازی برای سایر مدارس قرار داده است و برای این امر طلاب را تربیت می‌کند، ازاین‌رو دوره‌های  ویژه‌ای برگزار کرده و به طلاب به‌عنوان معاونین و مدیران و همچنین پژوهشگران توانا در آینده نگاه می‌کند.
وی ادامه می‌دهد: در حال حاضر اساتید سطح دو موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم تماماً اساتید خانم هستند اما در سطح 3 تقریباً 40 درصد بانوان و 60 درصد آقا هستند که ان شاءلله طلاب سطح 4 بعد از فارغ‌التحصیلی خواهند توانست سطح 3 را هم بدون وابستگی به اساتید مرد بر عهده بگیرند، اما متأسفانه در سطح 4 تمام اساتید آقا هستند و تعداد اندکی خانم در این سطح مشغول تدریس‌اند.
موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم تربیت 60 درصد مبلغ، 30 درصد پژوهشگر و 10 درصد استاد را در برنامه و چشم‌انداز خود تعریف کرده و با تشکیل شوراهای علمی پژوهشی با حضور اساتید برجسته حوزه از 7 سال گذشته به سمت تحقق برنامه‌های خود گام برداشته است.
مدیر موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم در مورد برنامه‌های شوراهای علمی و پژوهشی موسسه  نیز می‌گوید: موضوع پایان‌نامه‌ها و نظام موضوعات پایان‌نامه‌ها با هماهنگی قطب‌ها در این شوراها موردبررسی قرار می‌گیرد.

•    برنامه‌های فرهنگی موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم
موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم در کنار فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی به برنامه‌های فرهنگی نگاهی ویژه و دقیقی دارد و در این راستا برنامه‌ها و کارگروه‌های ویژه‌ای برگزار می‌کند.
حجت‌الاسلام‌والمسلمین عشرتی به اهمیت برنامه‌های فرهنگی در تربیت طلاب برای حضور در جامعه به‌عنوان مبلغ و پژوهشگر اشاره و تصریح کرد: در حوزه‌های فرهنگی نشست‌های خانوادگی در موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم برگزار می‌شود که طلاب با حضور همسرانشان در این جلسات شرکت  می‌کنند  و از اساتید برجسته حوزه روانشناسی با تحصیلات حوزوی و دانشگاهی برای آموزش مهارت‌ها و ارتقاء دانش طلاب دعوت می‌شود.
برگزاری دوره‌های اخلاق با محوریت بصیرت افزایی به علت عدم حضور تمام‌وقت طلاب در موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم در قالب اردوهای زیارتی و سیاحتی است تا طلاب در کنار هم و خانواده‌های خود ضمن رسیدن به همبستگی و الفت از مباحث اخلاقی در این دوره‌ها بهره‌مند شوند.

•    فعالیت‌های آموزشی موسسه آموزش عالی معصومیه قم
فعالیت‌های آموزشی موسسه آموزش عالی معصومیه قم از سال 63 که با نام مرکز علوم اسلامی آغاز به کار کرد، شروع‌شده و از سال 74 به  موسسه آموزش عالی معصومیه قم ارتقاء پیداکرده است و در سطح 3 و 4 نیز طلبه پذیرش می‌کند.
خانم محمدی معاون آموزشی موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم تعداد طلاب سطح 2 این موسسه را در حدود 221 طلبه اعلام می‌کند و تعداد فارغ‌التحصیلان سطح دو را نیز بیش از 700 طلبه می‌داند. همچنین تعداد طلاب سطح 3 در رشته‌های اخلاق اسلامی 53 نفر، مطالعات زنان 22 نفر، تاریخ اسلام 25 نفر، کلام اسلامی 55 طلبه، فلسفه اسلامی 32 نفر، فقه و اصول 59 و تفسیر و علوم قرآنی 86 نفر است.
فارغ‌التحصیلان سطح سه در رشته تفسیر و علوم قرآنی 65 نفر، مطالعات زنان 1 نفر، تاریخ اسلام 5 نفر، فلسفه اسلامی 30 نفر و فقه و اصول 51 نفر هستند.
طلاب در حال تحصیل سطح 4 در رشته حکمت متعالیه 7 نفر، فقه خانواده 34 نفر، تفسیر تطبیقی 59 نفر و کلام اسلامی 6 نفر هستند.
علاوه بر دروسی که در نظام آموزشی یکپارچه به طلاب ارائه می‌شود، دروس آزاد عصر برای شرکت عموم طلاب ارائه می‌شود و مدرک داخلی در پایان دوره به طلاب ارائه می‌شود.
معاون آموزش موسسه آموزش عالی معصومیه قم ارتباط با فارغ‌التحصیلان را از طریق فضای مجازی و برگزاری جلساتی با عنوان دانش‌آموختگان موسسه آموزش عالی معصومیه قم را از برنامه‌های دیگر این موسسه عنوان می‌کند.

•    بیش از 700 پایان‌نامه دفاع شده در موسسه آموزش عالی معصومیه قم
موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم در حوزه پژوهش با ثبت 687 پایان‌نامه دفاع شده در سطح دو و 174 پایان‌نامه دفاع شده در سطح 3 و ثبت بیش از 200 پایان‌نامه با نمره بالای 19 تا 20 تو جه و اهمیت خود را به حوزه پژوهش در بین مدارس مختلف ثبت کرده است.
خانم خاضعی نیا معاون پژوهش موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم با اشاره به شناسایی استعدادهای برتر در طرح ناب و دو مرحله مصاحبه علمی تخصصی استانی و کشوری از سال 94 می‌گوید: آمار نخبگان شناسایی‌شده این موسسه در سطح ناب به 25 نفر می‌رسد.
علاوه بر این بررسی علمی پایان‌نامه‌ها در کارگروه‌های علمی تخصصی که زیر نظر اساتید برجسته حوزه مدیریت و نظارت می‌شود از دیگر فعالیت‌های معاونت پژوهش است.
موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم جزو معدود موسسه‌هایی است که به علت سطح علمی بالا توانسته کارگروه‌های علمی تخصصی را در موسسه تشکیل دهد و تمام مراحل تأیید موضوع پایان‌نامه، طرح اجمالی و استاد راهنما تا تأیید طرح تفضیلی و اجازه تدوین در این کارگروه و با نظارت اساتید انجام می‌شود.
این کارگروه‌های تخصصی خارج از ساعت آموزشی در روزهای پنجشنبه و با درخواست و اعلام نیاز طلاب در گروه پژوهشی در فعالیت‌های آموزشی موسسه آموزش عالی معصومیه قم برگزار می‌شود.
سامانه پایان‌نامه‌ها در کنار کارگروه‌های علمی تخصصی در مدت انجام پایان‌نامه مراحل کار را ثبت می‌کند تا در نهایت طلبه اعلام آمادگی خود را برای دفاع ثبت می‌کند و استاد داور مناسب موضوع پایان‌نامه از طرف کارگروه مشخص شود و جلسه دفاعیه برگزار گردد.
خانم خاضعی نیا کتابخانه تخصصی و در ترازبالای علمی فعالیت‌های آموزشی موسسه آموزش عالی معصومیه قم را در تدوین پایان‌نامه تأثیرگذار می‌داند و می‌گوید: سیستم کتابخانه بسیار به‌روز است و در صورت فقدان کتاب و منابع موردنیاز طلبه، موسسه موظف به تهیه کتب موردنیاز است و اتاق اطلاع‌رسانی و کارشناسی که در کتابخانه مستقر است در تمام مراحل پژوهش همراه محقق در تهیه و شناسایی منابع است.
وی برگزاری کارگروه‌های تخصصی و مهارت افزایی برای طلاب را در ارتقای علمی پایان‌نامه‌ها بسیار مؤثر عنوان کرد و افزود:  موسسه آموزش عالی معصومیه قم کارگروه‌های روش تحقیق و نویسندگی، شیوه مقاله‌نویسی، آموزش ورد و تایپ و نحوه استفاده از نرم‌افزارهای علوم دینی را برای تسریع روند نگارش پایان‌نامه برای طلاب برگزار کرده و این کارگاه‌ها با استقبال خوبی نیز روبه‌رو شده است.

•    چاپ و حمایت از پایان‌نامه‌های برتر موسسه آموزش عالی معصومیه قم
حمایت از چاپ پایان‌نامه‌ها را می‌توان مهم‌ترین رسالت موسسه آموزش عالی معصومیه قم در دیده شدن پروژه‌های پژوهشی طلاب دانست که با امضای تفاهم‌نامه‌ای با بوستان کتاب محقق شده است.
معاون پژوهش موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم در توضیح روند چاپ پایان‌نامه‌ها خاطرنشان کرد: پایان‌نامه‌های برتر در جلسه دفاعیه که قابلیت چاپ رادارند به شورای کتاب معرفی می شود و این شورا موضوع پایان‌نامه را با توجه سرفصل‌های خود به رأی می‌گذارد تا در صورت تصویب به استاد راهنمایی دیگر برای افزایش کیفی محتوای کتاب سپرده شود و سپس بوستان کتاب طبق تفاهم‌نامه کتاب را چاپ می‌کند.

•    برگزاری نشست‌های علمی-پژوهشی و کرسی‌های آزاداندیشی
برگزاری نشست‌های علمی و پژوهشی در مرکز پژوهش‌های اسلامی با همکاری معاونت پژوهش برای طلاب سطح دو و با موضوعات درخواستی طلاب و نظارت مدیران گروه و همچنین برگزاری کرسی‌های آزاداندیشی برای طلاب سطح 3 و 4 با موضوعات تخصصی از دیگر فعالیت‌های معاونت پژوهش مدرسه معصومیه قم است.
خانم خاضعی‌نیا زمینه‌سازی حضور طلاب را در جشنواره‌های پژوهشی از دیگر فعالیت‌های طلاب در حوزه پژوهش معرفی می‌کند و می‌گوید: حضور طلاب در جشنواره علامه حلی، بانوی کرامت و مسابقه رشد با رویکرد میدانی با توجه به علاقه‌مندی طلاب باعث شده است پژوهش‌ها و سطح علمی طلاب موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه قم در سطح کشور به‌خوبی دیده شود.

•    کسب عناوین برتر پژوهشی
کسب رتبه اول در جشنواره بین‌المللی کتاب رضوی در رشته تاریخ و کسب رتبه‌های برتر و شایسته تقدیر در سال‌های متمادی در جشنواره کشوری علامه حلی و نیز در دومین جشنواره علامه حلی 3 اثر برگزیده، پنجمین جشنواره  3 اثر برگزیده و 4 نفر شایسته تقدیر، ششمین جشنواره علامه حلی رتبه اول پایان‌نامه سطح 3 و3 اثر برگزیده و 13 نفر شایسته تقدیر، نهمین جشنواره  یک برگزیده و 14 اثر برگزیده و کسب رتبه اول و دوم سیزدهمین جشنواره بانوی کرامت آماری است که موسسه آموزش عالی معصومیه قم به نام خود در کشور ثبت کرده است.