آرایش زننده دختران جوان؛ کمبود یا عدم اعتماد بنفس!

توهم خود زشت پنداری و استفاده زیاد از وسایل آرایشی در ایران

شناسه خبر : 29988

1395/06/07

تعداد بازدید : 648

توهم خود زشت پنداری و استفاده زیاد از وسایل آرایشی در ایران
آرایش از دیرباز تا کنون مورد استفاده زنان و مردان بوده و در هر موقع با ابزار خاص آن روزگار انجام شده است. امروزه متاسفانه افراط در مصرف لوازم آرایش باعث بروز مشکلاتی شده است.

امروزه یکی از پرفروش ترین محصولات که در دنیا تولید می شود لوازم و وسایل آرایشی و بهداشتی است. دلیل استفاده از لوازم آرایش از نگاه رفتارشناسی، توهم خود زشت پنداری است چرا که بعضی از بانوان بدون آرایش حتی کمترین مسافت را از خانه خارج نمی شوند. مدگرایی، تأثیرپذیری از شبکه‌های شیوع یافته ماهواره‌ای، رقابت، حس برتری‌طلبی و برخی پارامترهای دیگر را میتوان از عوامل بروز این پدیده برشمرد.

با آن که بسیاری از این لوازم، زیان های گاه جبران ناپذیری برای سلامت انسان دارند، بشر قدم از این هم بالاتر گذاشته و برای زیباترشدن اقدام به عمل جراحی زیبایی متنوعی نیز می کند که خیلی از آن ها اقدماتی مرگبار شمرده می شود. آسیب شناسان اجتماعی اسراف در آرایش را نشانه سندرم خود زشت پنداری میان جوانان ایرانی می دانند.

* پایین آمدن سن استفاده از لوازم آرایشی

سن استفاده از لوازم آرایشی در حالی در ایران به دوره راهنمایی رسیده که در کشورهای دیگر آرایش کردن بیشتر در میان زنان مسن دیده می شود و دختران و به ویژه دانشجویان اصلا خود را آرایش نمی کنند. کارشناسان مقصر اصلی گرایش زیاد جوانان به آرایش افراطی را والدین می دادند.

اکرم غلامعلیان، مشاور و کارشناس مسایل خانواده در این باره عنوان کرد: از سویی در دسترس بودن لوازم آرایشی و بهداشتی تقلبی که بیشتر با قیمتی بسیار پایین تر از انواع استاندارد به فروش می رسند و از سوی دیگر به ۱۵ سال رسیدن سن مصرف لوازم آرایشی در کشور، موجب افزایش شیوع بیماری های پوستی، عفونی شده است. این درحالی است که در کشورهای توسعه یافته تمایل به آرایش بیشتر در بین زنان مسن دیده می شود، زیرا طراوت و شادابی پوست در کهنسالی از بین می رود.

وی تصریح کرد: برخی کارشناسان آرایش بیش از حد دختران جوان را مربوط به کمبود اعتماد به نفس آنان می دانند و برخی نیز آن را به فرهنگ وارداتی نسبت می دهند.

* والدین الگوی رفتاری فرزندان

با توجه به اینکه سن ازدواج در کشور بالا رفته است، استفاده از لوازم آرایشی دیگر نه سن خاصی می شناسد و نه قشر خاصی. امروزه اکثر دختران و بانوان ایرانی استفاده از لوازم آرایش را جزء لاینفک زندگی خود می دانند و این تمایل باعث شده که کشورمان تبدیل به سومین مصرف کننده لوازم آرایشی در خاورمیانه و طبق آمار نهادهای ناظر بین المللی، هفتمین واردکننده لوازم آرایشی در جهان بشود. سالانه حدود یک میلیارد دلار فراورده های آرایشی و بهداشتی در ایران مصرف می شود.

دکترمجید ابهری، رفتارشناس معتقد است: سن ازدواج و استفاده از لوازم آرایش نسبت به گذشته ده سال کاهش یافته است و دختران در دوره راهنمایی از این لوازم استفاده می کنند.

وی تهاجم فرهنگی و استفاده روز افزون خانمها از شبکه‌های ماهواره ای را دلیل هیجان رفتاری و پیش افتادن بلوغ در دختران دانست و تصریح کرد: هیجانات روحی ناشی از تماشای تصاویر غیراخلاقی ماهواره ها باعث تحریک جنسی شده و ۵ تا ۷ سال بلوغ پسران و دختران را زودتر کرده است.

این پژوهشگر و استاد دانشگاه به نقش خانواده به عنوان اولین الگوی کودکان اشاره کرد و گفت: وقتی مادر و خواهر بزرگ خانواده که از اصلی ترین الگوهای کودک هستند از لوازم آرایش استفاده می کنند و حساسیتی نیز به استفاده کودک از این وسایل نشان نمی دهند چنین اتفاقاتی نیز رخ می دهد.

ابهری بر نقش ویژه ماهواره بر بروز چنین رفتارهایی تاکید کرد و افزود: آرایش غلیظ و غیر متعارف دختران سبب شده که کشور ما از لحاظ استفاده از لوازم آرایش مقام اول و در جها ن مقام هفتم را داشته باشد.

* خواسته ها و انرژی نسل جوان به سوی هدف درست هدایت شود

غلامعلیان مشاوره خانواده هم در این مورد گفت: در هر فرضی به ویژه برای جوانان علاقه به مورد توجه قرار گرفتن وجود دارد، اما بسته به این نیازها و خواسته های فرد در زندگی تا چه حد برآورده شود و به چه سمت و سویی متمایل گردد، عادت های خاصی را می پذیرد و باید خواسته ها، تمایلات و انرژی فوق العاده نسل جوان عاقلانه به سوی هدف درست هدایت شود.

وی در ادامه بحث خاطر نشان کرد: صنعت تولید لوازم آرایشی یکی از صنعت های پردآمد دنیاست و زنان در کشورهای مختلف علی رغم تفاوت ها نژادی به مصرف کالاهای آرایشی روی می آورند.

* کمبود اعتماد به نفس و جلب توجه

جامعه شناسان معتقدند گاه آرایش بیش از حد و غیرمتعارف در دختران و پسران تبدیل به ابزاری برای کسب قدرت اجتماعی و لجبازی می شود، آنها کج دهنی خود به برخوردهای نسنجیده خانواده و اجتماع را با رنگهای تند صورت هایشان یا هر نوع هنجارشکنی ممکن نشان می دهند.

آنچه مبرهن است اینکه در جهان سرمایه داری کنونی افراد به شدت تحت تاثیر کالاهای مصرفی قرار دارند و طبقه بندی اجتماعی علاوه بر مقولاتی مثل درآمد و منزلت و قدرت به مصرف نیز پیوند خورده است.

غلامیان در این زمینه گفت: به نظر می رسد زنان به عنوان یک گروه هویتی در سیستم سرمایه داری قرار دارند، به این ترتیب زنان از لوازم آرایشی نه تنها برای خشنودی خود و یا چهره زیبا داشتن و یا به دست آوردن عشق های خیال انگیز احتمالی به کار می برند، بلکه باید زیبا و گیرا باشند تا کار خود را نگه دارند. سرمایه داری با تولید احساس نیاز به آرایش بیشتر برای به دست آوردن زیبایی استاندارد به زنان القا می کند که برای خشنودی خود و احساس زیبایی باید از لوازم آرایشی استفاده کنند.

این مشاوره خانواده تاکید کرد: این بازار گرمی به گونه ای تنظیم شده که نیاز دختران جوان به بزرگسال بودن و نیاز مادران بزرگسال به جوان بودن و کارگران و کارمندان برای نگه داشتن کار خود، همه و همه را ارضا می کند. در کشور ما نیز استفاده از لوازم آرایشی یکی از اقلام پرمصرف روزمره بسیاری از زنان ایرانی به شمار می رود، به طوری که بدون استفاده از آن حاضر نیستند وارد جمع شوند و استفاده نکردن از آن به عنوان نقص و عیبی بر خود می بینند، این تمایل باعث شده که به سومین مصرف کننده آرایش و هفتمین وارد کننده لوازم آرایشی تبدیل شویم.

کارشناس مسایل خانواده یادآوری کرد: آرایش زیاد هم قطعا ریشه های روانی می تواند داشته باشد، به دلیل آنکه همه کارهای انسان ریشه روانی دارد. معمولا دلیل این کار نیاز به جلب توجه بیش ازحد و کمبود اعتماد به نفس است.